Codziennik Mławski - lokalny portal informacyjny. Piszemy jak jest o wydarzeniach w Mławie i powiecie. Bądź na bieżąco z newsami z Mławy i okolic!

Mławski portal informacyjny codziennikmlawski.pl. Newsy Mława i okolice.
Życzymy wszystkiego najlepszego!
linia
Media Expert Mława
Logo
meblolux
Szpulka Mława tkaniny pasmanteria dodatki krawieckie nowo otwarty sklep

Jak zadbać o stawy i mięśnie. Porady nie tylko dla sportowców


Początek wiosny to czas kiedy przyroda budzi się do życia, ale i czas kiedy rodzi się w nas potrzeba „wzięcia się za siebie”. Zaczynamy myśleć o tym jaką aktywność fizyczną należałoby podjąć, aby zrzucić zbędne kilogramy, poprawić swoją kondycję lub samopoczucie. Jednak niestety zwykle zapominamy o tym, że przez całą zimę (być może nawet nie jedną…) nie wykonywaliśmy żadnej większej aktywności fizycznej poza codziennym odśnieżaniem samochodu. A to pierwszy krok do kontuzji… Jednak daleki jestem od tego, aby kogokolwiek zniechęcać do podejmowania aktywności sportowej. Wręcz przeciwnie – z całego serca polecam takie decyzje! I to zarówno tym osobom, które regularnie uprawiają sport, jak i tym, którzy po 20 latach postanowili wrócić do formy z czasów szkoły średniej. Chciałbym postawić tylko jeden warunek – wszystko należy robić z głową i odpowiednio się do tego przygotować.

Zacznijmy w takim razie od początku. Dlaczego szybki powrót do sportu, nawet po krótkiej przerwie jest tak niebezpieczny? Przede wszystkim utrata masy mięśniowej. Zwykle nie jesteśmy świadomi jak szybko ten proces postępuje. Z badań opublikowanych przez William`a Evans`a w artykule „Skeletal muscle loss: cachexia, sarcopenia, and inactivity” wynika, że u zdrowego mężczyzny w wieku 21-28 lat, po tygodniowym pobycie w łóżku (np. z powodu infekcji, grypy) dochodzi do utraty masy mięśniowej kończyn dolnych na poziomie 1-4% , czyli nawet 1,5 kg mięśni. Większego ubytku masy mięśniowej możemy spodziewać się po unieruchomieniu kończyny dolnej w opatrunku gipsowym (np. z powodu złamania). W tej sytuacji u zdrowych, młodych mężczyzn mięsień brzuchaty łydki – największy mięsień w tylnej części podudzia – traci około 8,4 procent swojej masy i 22,9 procent swojej wytrzymałości po 14 dniach unieruchomienia.

Co to oznacza dla nas w praktyce? Przede wszystkim ryzyko!! W przypadku osłabienia siły i zmniejszenia masy mięśniowej jesteśmy zdecydowanie bardziej narażeni na ich urazy. Ponadto ścięgna (szczególnie ścięgno Achillesa) są bardziej podatne na zerwanie, a stawy na uszkodzenia chrzęstne oraz urazy skrętne. Ponadto pojawia się problem, który jest szczególnie ważny dla biegaczy – bóle przedziału przedniego stawu kolanowego. Utrata masy mięśniowej, mięśnia czworogłowego uda jest jedną z głównych jego przyczyn. Jednak, czy jedyną?

Zacznijmy od tego czym jest i jak się objawia zespół bólu przedziału przedniego stawu kolanowego (in. zespół bólu rzepkowo-udowego, kolano biegacza)? Mówiąc najprościej zespół ten jest szerokim określeniem bólu w przedniej części kolana i wokół rzepki lub samej rzepki. Jest powszechny u osób, które intensywnie uprawiają sport jednak coraz częściej pojawia się u osób nie będących sportowcami. Do głównych objawów należy ból, uczucie sztywności okolicy rzepki, a także trzeszczenia oraz przeskakiwanie rzepki podczas ruchów zgięcia i prostowania kolana. Dolegliwości są szczególnie nasilone po wysiłku, po dłuższym przebywaniu w pozycji siedzącej, a także podczas chodzenia po schodach lub klękania. Jakie są jego przyczyny?

1. Przeciążenie – energiczne ćwiczenia fizyczne, które powodują wielokrotne obciążanie kolana – takie jak bieganie, kucanie i wchodzenie po schodach. Przyczyną może być nagła zmiana aktywności fizycznej, nieprawidłowa technika biegania, niewłaściwe stosowanie sprzętu treningowego, a także niewłaściwie dobrane obuwie sportowe lub nawierzchnia biegowa.

2. Nieprawidłowe ustawienie rzepki – ból stawu rzepkowo-udowego często spowodowany jest nieprawidłowym torem ruchu rzepki we wcięciu kości udowej. W tej sytuacji rzepka „zbacza” ze swojego właściwego toru co prowadzi do jej bocznego przyparcia. Ta nieprawidłowość może powodować zwiększone ciśnienie między tylną częścią rzepki, a bloczkiem kości udowej, podrażniając tkanki miękkie tej okolicy.
Do czynników, które przyczyniają się do upośledzenia toru rzepki należą: zaburzenie równowagi lub osłabienie siły mięśniowej, szczególnie mięśnia czworogłowego uda (ten mięsień jest odpowiedzialny za prawidłowe przesuwanie się rzepki we wcięciu kości udowej), zaburzenie osi długiej kończyny dolnej (koślawe kolana, stopa płasko-koślawa, hipermobilność rzepki, czy jej wysokie ustawienie).

3. Nadwaga lub otyłość

4. Wielogodzinna, siedząca praca

Wszystkie powyższe przyczyny doprowadzają do rozwoju stanu chorobowego powodującego ból. Przyczyną bezpośrednią są najczęściej: podrażnienie/zapalenie błony maziowej, zapalenie ciała tłuszczowego Hoffy, obrzęk szpiku kostnego dalszej części kości udowej lub rzepki, a także przykurcze więzadłowe.
Problemy dotyczące stawu rzepkowo-udowego często określane są zbiorczo jako chondromalacja rzepki. Jest to duże uproszczenie niekoniecznie pokrywające się z prawdą. Chondromalacja to choroba dotycząca samej chrząstki stawowej – dochodzi w niej do zmniejszenia grubości oraz elastyczności chrząstki. To w konsekwencji może doprowadzić do dolegliwości bólowych, jednak pamiętać należy, że nie wszystkie dolegliwości bólowe okolicy rzepki są spowodowane uszkodzeniem chrząstki.

Jak więc radzić sobie z tym problemem? Oczywiście zależy to od przyczyny bólu. Ważne jest, aby profesjonalnie zbadać staw, wykonać odpowiednie badania obrazowe i postawić trafną diagnozę. Dopiero wtedy włączenie właściwego leczenia ma sens i gwarantuje powrót do zdrowia. Niejednokrotnie problem jest bagatelizowany lub wrzuca się go do zbiorczego worka nie różnicując przyczyny bólu. Może to doprowadzić do przeoczenia ważnych chorób, urazów lub deformacji. Dlatego konsultacja z lekarzem ortopedą jest w tej sytuacji niezbędna. Podczas badania lekarskiego ważne jest aby ocenić funkcję okolicznych stawów – biodra, stawu skokowego, stopy. Niejednokrotnie nie samo kolano, a inny staw jest dotknięty chorobą, a dolegliwości okołokolanowe są tylko tego wtórnym efektem. Dlatego dopiero po postawieniu diagnozy przystępujemy do leczenia. Polegać ono może m. in. Na:
zmianie formy aktywności fizycznej – szczególnie u osób stale wykonujących powtarzalne ćwiczenia/ruchy, które powodują przenoszenie dużych obciążeń przez staw rzepkowo-udowy.
zmianie techniki biegowej/obuwia biegowego/nawierzchni biegowej – czasami bardzo niewielkie błędy techniczne podczas biegania, powtarzane wielokrotnie podczas każdego kroku doprowadzają ostatecznie do bardzo dużych dolegliwości bólowych. Zaburzenia w budowie stopy, wrodzone deformacje, niewłaściwe obuwie biegowe mogą powodować, że przenoszenie obciążeń odbywa się w sposób nieprawidłowy. Wymaga to korekcji, aby móc przynieść ulgę w dolegliwościach. Nie można zapominać również o stretchingu. Jeżeli zaniedbamy ten etap aktywności sportowej to w szybkim tempie doprowadzimy do powstania przykurczów, które będą wymagały długotrwałej rehabilitacji.
redukcji masy ciała – niestety, ale każdy nadmiar kilogramów jest dla naszych stawów destrukcyjny. Tym bardziej jeżeli podejmujemy taką aktywność sportową jak bieganie. Warto w pierwszej kolejności pomyśleć o diecie, ćwiczeniach nieobciążąjących stawy oraz pływaniu.
rehabilitacji – osłabienie/dysbalans siły mięśniowej, przykurcze mięśniowe/więzadłowe, nieprawidłowa trakcja rzepki, przykurcze powięziowe i wiele, wiele innych to problemy, które wymagają przede wszystkim leczenia rehabilitacyjnego. Dobrze prowadzona rehabilitacja może być w 100% skuteczna i zabezpiecza pacjenta przed nawrotem dolegliwości w przyszłości. Niestety w wielu miejscach można spotkać się z nieprawidłowo prowadzoną terapią. Często ogranicza się ona jedynie do fizykoterapii (galwanizacja, laseroterapia, pole magnetyczne itp). Niestety samodzielne zastosowanie powyższych metod najczęściej okazuje się nieskuteczne. Dlaczego? Dlatego, że nie wpływa na przyczynę dolegliwości. Z tego powodu niezbędnym elementem rehabilitacji jest dobry fizjoterapeuta, która przy pomocą specjalistycznych technik oraz ćwiczeń (czynnych lub biernych) jest w stanie wyleczyć, wyeliminować pierwotną przyczynę choroby, co ostatecznie daje gwarancję trwałego powrotu do zdrowia.
Iniekcje preparatami kwasu hialuronowego – często leczenie z wyboru u osób w średnim wieku, u których stwierdzono chondropatię I-III st, a u których leczenie rehabilitacyjne okazało się nieskuteczne. Coraz częściej stosowane również u osób młodszych oraz sportowców. Metoda ma na celu wprowadzenie do stawu substancji mającej działanie regenerujące chrząstkę stawową, chroni ją przed dalszymi uszkodzeniami, zmniejsza przeciążenia powierzchni stawowej, a dzięki temu umożliwia fizjologiczną naprawę uszkodzeń chrzęstnych. Jest to jedna z nowoczesnych metod medycyny regeneracyjnej coraz szerzej stosowana na całym świecie.
– Leczeniu operacyjnym – w skrajnych przypadkach, kiedy inne metody okazały się nieskuteczne, a w badaniach obrazowych stwierdzono uszkodzenia strukturalne, takie jak ogniskowe uszkodzenia chrzęstne, uszkodzenia łąkotek, uszkodzenia więzadłowe, torbiele wewnątrzstawowe, ciała wolne i in.

Problem dolegliwości bólowych przedziału przedniego kolana jest problemem powszechnym. Liczba pacjentów z takimi dolegliwościami wciąż rośnie. Nie omija on sportowców oraz ludzi aktywnych. Nasz tryb życia zwykle nie sprzyja prawidłowej kondycji stawów kolanowych. Niestety w dalszym ciągu wielu pacjentów leczonych jest nieskutecznie, bez podstawowej diagnostyki i właściwej diagnozy. To rodzi szereg nieporozumień. Często przyczyna dolegliwości jest wieloczynnikowa, a proces leczenia długi i żmudny. Niejednokrotnie wymaga on zmiany codziennych przyzwyczajeń, redukcji masy ciała, wielogodzinnej pracy z fizjoterapeutą i jeszcze więcej pracy własnej. Jednak warto tę walkę podjąć, ponieważ gwarantuje ona nie tylko pozbycie się dolegliwości bólowych, ale przede wszystkim uchroni nasze kolana przed dalszymi uszkodzeniami i nieodwracalną degradacją chrząstki stawowej.

lek. Arkadiusz Szycman

Czekamy na pytania i uwagi dotyczące przedstawianych zagadnień, można je kierować pod adres: redakcja@codziennikmlawski.pl 

Serdecznie zapraszamy!

lek. Arkadiusz Szycman– zajmuje się ortopedią i traumatologią narządu ruchu. Jest absolwentem kierunku lekarskiego Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego. Realizuje szkolenie specjalistyczne z Ortopedii i Traumatologii Narządu Ruchu w Oddziale Chirurgii Urazowo-Ortopedycznej Szpitala „Copernicus” w Gdańsku. Aktywnie działa również w Gdańskim Uniwersytecie Medycznym, a także w Polskim Towarzystwie Ortopedycznym i Traumatologicznym,

Kursy: „AO Trauma Course—Basic Principles of Fracture Management” „Zespolenia śródszpikowe” – Stryker „VIII Międzynarodowy Poznański Kurs Chirurgii Kończyny Górnej” „USG układu mięśniowo-szkieletowego kończyny dolnej”


Przychodnia Alfamed to kompleksowe podejście do zdrowia naszych pacjentów. W ofercie znajdziecie Państwo fachową opiekę wielu specjalistów między innymi: ginekologa, ortopedy, endokrynologa i wielu innych. Ponadto posiadamy pełen wachlarz badań laboratoryjnych, fizjoterapię, medycynę pracy a także usługi stomatologiczne. Zespół Alfamed to najlepsi specjaliści, którzy zadbają nie tylko o Państwa zdrowie ale i o miłą atmosferę. Więcej informacji na stronie www.alfamed-mlawa.pl

Udostępnij:
Chcąc jak najlepiej zabezpieczyć i chronić Twoje dane osobowe zgodnie z przepisami RODO, potrzebna nam jest Twoja zgoda na ewentualne ich przetwarzanie. Informujemy jednocześnie, że publikacja komentarza w portalu "Codziennik Mławski" skutkuje wyrażeniem przez Ciebie takiej zgody. Nigdzie nie przekazujemy Twoich danych (IP) i chronimy je jak najlepiej potrafimy, wykorzystując do tego wszelkie możliwe formy. Zapraszamy do zapoznania się ze szczegółami oraz z Regulaminem Komentowania na portalu Codziennik Mławski [TUTAJ]